1996. – 1066 ár frá stofnun Alþingis.

121. löggjafarþing. – 210. mál.

249. Tillaga til þingsályktunar

um könnun á biðlistum í heilbrigðisþjónustu.

Flm.: Tómas Ingi Olrich, Einar K. Guðfinnsson, Arnbjörg Sveinsdóttir,

Sturla Böðvarsson, Guðjón Guðmundsson, Hjálmar Jónsson.

Alþingi ályktar að fela heilbrigðisráðherra að kanna ítarlega biðlista sjúklinga í heilbrigðisþjónustu. Könnuð verði samsetning biðlistanna, m.a. með tilliti til sérgreinaþjónustu, svo og búsetu sjúklinga, aldurs þeirra og biðtíma. Þá verði kannað hve bráð meðferð er og hve mikið vinnugeta er skert.

Markmið könnunarinnar verði þríþætt:

Í fyrsta lagi að afla upplýsinga í þeim tilgangi að móta tillögur um að stytta biðlistana á hagkvæman hátt.

Í öðru lagi að hægt verði að meta það á grundvelli könnunarinnar að hve miklu leyti mögulegt er og hagkvæmt að nýta þá heilbrigðisaðstöðu sem fyrir hendi er utan höfuðborgarsvæðisins til að stytta biðlistana og þar með koma í veg fyrir að sérhæfð heilbrigðisþjónusta verði bundin við höfuðborgarsvæðið eitt.

Í þriðja lagi að reyna að meta þann kostnað sem þjóðin ber vegna biðlista sem myndast hafa í heilbrigðiskerfinu.

Greinargerð.

Á síðustu árum hefur sérgreinasjúkrahúsum fækkað og dregið hefur verulega úr sérhæfðari þjónustu á smærri sjúkrahúsum víðast um landið. Sérgreinasjúkrahús eru fimm á landinu öllu, tvö í Reykjavík, eitt á Akureyri og á Akranesi, auk St. Jósefsspítala í Hafnarfirði, en auk þess er haldið uppi skurð-, fæðingar- og lyflæknisþjónustu á Akranesi, St. Fransiskusspítalanum Stykkishólmi, Ísafirði, Sauðárkróki, Húsavík, Neskaupstað, Selfossi, í Vestmannaeyjum og Keflavík.

Orsakir þessarar þróunar má rekja einkum til hraðrar tækniþróunar og aukinnar sérhæfingar á öllum sviðum læknisfræði og sjúkrahúsþjónustu. Þessi þróun hefur hins vegar stóraukið möguleika og verkefni heilbrigðisþjónustunnar. Á ýmsum sviðum hennar hafa myndast langir biðlistar. Á fjórða þúsund manns bíða nú aðgerða, og eru þá lýtalækningar ekki taldar með.

Á sama tíma og biðlistar hafa myndast hjá ákveðnum sviðum sumra sjúkrastofnana er aðstaða annars staðar vanmetin. Brýnt er að skoða gaumgæfilega hver er raunverulegur jaðarkostnaður hinna ýmsu læknisverka á sjúkrastofnunum sem geta bætt við sig verkefnum. Mikils er vert að nýta sem best þá aðstöu sem byggð hefur verið upp í landinu. Þegar ákvarðanir eru teknar um fjárveitingar til að stytta biðlista er eðlilegt að athuga sérstaklega hvort sjúkrahús á landsbyggðinni geta tekið aukinn þátt í að leysa vandann og leita um leið leiða til að viðhalda og efla sérhæfða heilbrigðisþjónustu utan höfuðborgarsvæðisins. Er það ekki síst mikilvægt af öryggisástæðum.

Bið sjúklinga eftir meðferð eða þjónustu heilbrigðiskerfisins veldur ekki einungis þeim þjáningum sem biðtímann þreyja. Biðlistarnir skapa einnig sérstök andleg og líkamleg heilbrigðisvandamál. Fjárhagslegur kostnaður er mikill og deilist niður á sjúklinga, fjölskyldur þeirra, vinnuveitendur og hið opinbera. Þótt erfitt geti reynst að meta slíkan kostnað hlýtur þó að vera brýnt að freista þess að meta hann í samanburði við þá fjármuni sem stytting biðlistanna krefst.

Fjöldi sjúklinga á biðlistum árin 1991–1996.

1991	1992	1993	1994	1995	1995-2	1996

Bæklunardeildir:

Landspítali	460	214	177	277	356	341

Borgarspítali	496	434	512	607	686	658

Landakotsspítali	134	17	5	-	-

St. Jósefsspítali Hafnarfirði	0	120	108	169	208	142	137

FSA	70	135	111	111	100	59	125

Alls	1.160	920	913	1.164	1.350	1.261

Breyting frá síðustu könnun	-20,7	-0,8	27,5	16,0	-6,6

Hjartaskurðlækningar:

Landspítali	66	68	82	62	63	83

Breyting frá síðustu könnun	3,0	20,6	-24,4	1,6	31,7

Hjartaþræðingar:

Landspítali	-	86	70	100	50	105

Borgarspítali	-	53	50	59	34	28

Alls	100	139	120	159	84	133

Breyting frá síðustu könnun	39,0	-13,7	32,5	-47,2	58,3

Háls-, nef- og eyrnadeild:

Borgarspítali	-	837	841	788	847	768

St. Jósefsspítali Hafnarfirði	-	132	102	189	216	236	236

Alls	837	969	943	977	1.063	1.004

Breyting frá síðustu könnun	15,8	-2,7	3,6	8,8	-5,6

Þvagfæraskurðdeild:

Landspítali	450	395	444	459	453	232

Borgarspítali	28	96	60	44	30	73

Landakotsspítali	92	69	34	-	40

St. Jósefsspítali Hafnarfirði	0	20	60	16	67	64	64

Alls	570	580	598	519	590	369

Breyting frá síðustu könnun	1,8	3,1	-13,2	13,7	-37,5

Aðrar deildir:

BSP: Heila- og taugaskurðdeild	99

BSP: Almenn skurðdeild	271

LSP: Æðaskurðdeild	299

Alls	669

Samtals skráðir á biðlistum

(án endurhæfingar)	2.667	2.608	2.574	2.819	3.087	0	3.066

Breyting frá síðustu könnun	-2,2	-1,3	9,5	9,5	-0,7

Endurhæfing:

Borgarspítali	-	0	0	7	32

Kristnes	-	35	25	35	34	33

Reykjalundur	-	455	511	474	509

Alls	418	490	536	516	575

Breyting frá síðustu könnun	17,2	9,4	-3,7	11,4

Biðlistar (án lýtalækninga)	3.151	3.166	3.192	3.397	3.725

Breyting í %	0,5	0,8	6,4	9,7

Lýtalækningar:

Landspítali	1.000	1.330	652	660	363

St. Jósefsspítali Hafnarfirði	0	154	102	101	114

Borgarspítali	0	0	180	134	149

Alls	1.000	1.484	934	895	626

Breyting milli ára	48,4	-37,1	-4,2	-30,1

Alls — allir biðlistar	4.151	4.650	4.126	4.292	4.351

Breyting í %	12,0	-11,3	4,0	1,4