141. löggjafarþing 2012–2013.

Þingskjal 649 — 230. mál.

Svar

utanríkisráðherra við fyrirspurn Vigdísar Hauksdóttur um áhrif

Evrópusambandsaðildar á virðisaukaskattskerfið.

1.	Hvaða áhrif hefði Evrópusambandsaðild á íslenska virðisaukaskattskerfið en í samn
ingsafstöðu íslenskra stjórnvalda varðandi 16. samningskafla um skattamál kemur fram að aðild muni hafa umtalsverð áhrif?

Aðild Íslands hefði ekki í för með sér kröfu um að breyta þurfi hinu íslenska skattkerfi í grundvallaratriðum, enda fara aðildarríkin sjálf með valdheimildir í skattamálum. Markmið með skattastefnu sambandsins er að efla virkni innri markaðarins, einstaklingum og fyrir
tækjum til hagsbóta. Það er gert með því að draga úr skattaundirboðum á milli aðildarríkja og með því að útrýma skattahindrunum, eins og tvísköttun, mismunun eftir þjóðerni og erfið
leikum með að sækja um réttmætar endurgreiðslur á skatti til aðildarríkja eða nálgast upp
lýsingar um þær skattareglur sem þar gilda.

Aðild Íslands að ESB mundi einkum hafa eftirfarandi áhrif á íslenska virðisaukaskatts
kerfið:

a.	Sterkari samsvörun við innri markaðinn þar sem viðskipti milli aðildarríkja eru skil
greind sem viðskipti innan sambandsins en ekki sem utanríkisviðskipti. Við aðild mundu tollar og sambærileg gjöld á vöruviðskipti milli Íslands og Evrópusambandsríkjanna falla niður sem leitt getur til lægra vöruverðs fyrir neytendur og aukins framboðs.

b.	Það hefur m.a. áhrif á stað og stund virðisaukaskattsskila enda eru vörur í frjálsu flæði á innri markaðinum, og engar tafir eða umsýsla með vörusendingum á innri landa
mærum. Innflytjandi vöru gerir upp skattinn við hefðbundin virðisaukaskattsskil en ekki í tolli.

c.	Fyrir Ísland mundi slík full þátttaka í innri markaðnum geta eflt sýn og traust erlendra viðskiptaaðila á íslenskum fyrirtækjum og þar með liðkað fyrir viðskiptum og skapað viðskiptatækifæri.

d.	Sú breyting verður á að neytendur þurfa ekki að standa skil á skatti né greiða umsýslu
gjald á landamærum vegna vara sem keyptar eru í fjarsölu frá ESB. Virðisaukaskatturinn yrði innifalinn í söluverðinu. Þetta er til hagræðis fyrir neytendur og mun liðka fyrir við
skiptum á netinu og gegnum síma, og á það bæði við um innflutning og útflutning frá Íslandi.

e.	Í greinargerð samningahópsins kemur fram að aðild mundi kalla á aukin upplýsinga
skipti rekstraraðila gagnvart skattyfirvöldum og á milli skattyfirvalda aðildarríkjanna. Það kallar á uppbyggingu nauðsynlegra tölvukerfa. Slík fjárfesting skilar sér til baka í ávinningi af stærra viðskiptasvæði án hindrana og jafnari samkeppnisstöðu gagnvart okkar helstu viðskiptalöndum til lengra tíma litið.

f.	Ríkissjóður ætti ekki að verða af tekjum vegna innheimtu virðisaukaskatts.

2.	Þarf að breyta lagaumhverfi virðisaukaskattskerfisins hér á landi vegna þessa?

Þó að 16. kafli samningaviðræðna um skattamál heyri ekki undir EES-samninginn eru ís
lensku virðisaukaskattslögin, nr. 50/1988, að miklu leyti í samræmi við virðisaukaskattslög
gjöf ESB. Af þeim tæplega eitt hundrað gerðum sem snúa að virðisaukaskatti eru um 20 til
skipanir og reglugerðir Evrópusambandsins sem munu hafa bein áhrif á innlenda löggjöf og á framkvæmd hennar. Starfshópur um endurskoðun laga um virðisaukaskatt verður skipaður á vegum fjármálaráðuneytisins og mun hann hafa það hlutverk að undirbúa nauðsynlega löggjöf sem kæmi til framkvæmda við aðild. Breytingarnar snúa einkum að tæknilegum atrið
um en einnig að takmörkuðum tilfærslum á milli þrepa og eftir atvikum breytingum á undan
þágum frá greiðslu virðisaukaskatts. Starfshópurinn mun skoða áhrif slíkra breytinga á við
komandi starfsemi og mögulegar annars konar stuðningsaðgerðir, eftir því sem þörf er á.

Gert er ráð fyrir að starfshópurinn skili skýrslu til fjármálaráðherra fyrir lok árs 2013 ásamt tíma- og aðgerðaáætlun.

3.	Þarf að samræma skattþrep hér á landi vegna þessa?

Nei. Virðisaukaskattsþrep á Íslandi eru í samræmi við virðisaukaskattstilskipunina að því leyti að almennt þrep virðisaukaskatts er yfir 15% og skattur í lægra þrepi er yfir 5%.

4.	Hver er skattprósenta virðisaukaskatts í ríkjum Evrópusambandsins? Hver er skattpró
sentan í Noregi?

Lönd Evrópusambandsins	Almennur VSK	Lægra þrep VSK
Austurríki	20%	10%, 12%
Belgía	21%	6%, 12%
Bretland	20%	5%
Búlgaría	20%	9%
Danmörk	25%	–
Eistland	20%	9%
Finnland	23%	9%, 13%
Frakkland	19,6%	7%, 5,5%, 2,1%*
Grikkland	23%	6.5%, 13%
Holland	21%	6%
Írland	23%	13,5%, 9%, 4,8%*
Ítalía	21%	10%, 4%*
Kýpur	17%	5%, 8%
Lettland	21%	12%
Litháen	21%	5%, 9%
Lúxemborg	15%	3%, 6%, 12%
Malta	18%	5%, 7%
Portúgal	23%	6%, 13%
Pólland	23%	5%, 8%
Rúmenía	24%	5%, 9%
Slóvakía	20%	10%
Slóvenía	20%	8,5%
Spánn	21%	10%, 4%*
Svíþjóð	25%	6%, 12%
Tékkland	20%	14%
Ungverjaland	27%	18%, 5%
Þýskaland	19%	7%
Noregur	25%	15%, 8%

* Í þeim tilvikum þar sem aðildarríki eru með í gildi skattþrep undir 5% er um að ræða undanþágur frá 1. janúar 1991. Stefnt er að því að fella þessar undanþágur niður.